ياسىر قازىنىڭ يېقىندا سۆزلىگەن بىر خۇتبىسىدىن ئىخچام تەرجىمە قىلىندى.
كۆپىنچە ئەھۋاللاردا، بىز «مەلۇم بىر ئىبادەتنى قىلىش ئۈچۈن مەندە تېخى يېتەرلىك ئىمان يوق، قاچانكى مەندە شۇنداق بىر ئىمان سەۋىيەسى يېتىلگەندە، ئاندىن تەھەججۇد نامىزى ئوقۇيمەن؛ قاچانكى مەن شۇنداق ئىماننىڭ لەززىتىنى تېتىغاندا، ئاندىن ئۇ گۇناھنى تاشلايمەن» دەپ ئويلاپ قالىمىز. شۇنداق بىر دەقىقە كەلگۈچە، ئۆزىمىزنى شۇ پېتىچە (ئۆزلۈكىدىنلا مېڭىۋېرىدىغان) «ئاپتوماتىك ھالەت» كە قويۇپ بېرىمىز.
قۇرئاندىكى بىر ئايەت بۇ خام خىيالنى پارچىلاپ تاشلايدۇ. ئۇ بولسىمۇ ئەنكەبۇت سۈرىسىنىڭ ئەڭ ئاخىرقى ئايىتى، يەنى 69-ئايەتتۇر. ئاللاھ قۇرئاندا مۇنداق دەيدۇ: « وَالَّذِينَ جَاهَدُوا فِينَا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنَا وَإِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِينَ.» تەرجىمسى: « بىز ئۈچۈن كۈرەش قىلغانلارنى (تىرىشچانلىق كۆرسەتكەنلەرنى) ئەلۋەتتە يولىمىزغا يېتەكلەيمىز، ئاللاھ ھەقىقەتەن ياخشى ئىش قىلغۇچىلار بىلەن بىللىدۇ.»
بۇ ئىنتايىن چوڭقۇر مەنىلىك ئايەتتۇر. ئىبنى كەسىر ۋە باشقا ئالىملار بۇ ئايەتنى قۇرئاندىكى ئەڭ ئىخچام، شۇنداقلا ئەڭ ئەتراپلىق ئايەتلەرنىڭ بىرى دەپ تىلغا ئېلىشقان. نېمىشقا شۇنداق بولىدۇ؟
ھەممە نەرسە سىزنىڭ تىرىشچانلىقىڭىز بىلەن باشلىنىدۇ. «ئاشۇنداق بولغاندا ئاندىن ئۆزگىرىمەن» دەپ، مەسئۇلىيەتنى باشقا نەرسىلەرگە دۆڭگەپ قويۇشنى توختىتىڭ. ئايەتتە «ئۆزىڭىزدىن باشلاڭ» دېيىلىۋاتىدۇ. باشلىنىش نېمە؟ ئاللاھ سىزدىن نېمىنى خالايدۇ؟ دىققەت قىلىڭ، ئاللاھ «ئىبادەتنى مۇكەممەل قىلغانلار» ياكى «ئەڭ يۇقىرى چەككە يەتكەنلەر» دېمەيۋاتىدۇ. ئاللاھ «جاھادۇ» «جاھادا« دېگەن سۆزنى ئىشلەتتى، بۇ «تىرىشچانلىق كۆرسىتىش، كۆرەش قىلىش، تىركىشىش» دېگەنلىكتۇر.
سىز بامدات نامىزىغا ئويغىنىش ئۈچۈن تىرىشىسىز — بۇ بىر تىركىشىش؛ تەھەججۇدنى باشلاش ئۈچۈن تىرىشىسىز، كۆزىڭىزنى ھارامدىن توسۇش ئۈچۈن تىرىشىسىز، ھارام رىزىقنى تاشلاش ئۈچۈن تىرىشىسىز، ئاللاھنى رازى قىلىدىغان تېخىمۇ ياخشى بىر تۇرمۇش شەكلىگە ئېرىشىش ئۈچۈن تىرىشىسىز. بۇلار سىزنىڭ تىركىشىڭىز – تىرىشچنلىقىڭىزدۇر! ئاچچىقىڭىزنى كونترول قىلىشقا تىرىشىسىز، ئاتا-ئانىڭىزغا خىزمەت قىلىشقا تىرىشىسىز؛ مۇناسىۋەتلەردە ۋە تۇرمۇشىڭىزدا تىرىشىسىز، ياخشى ئاتا-ئانا بولۇشقا تىرىشىسىز.
ئاللاھ بۇ يەردە دەۋاتىدۇكى، «سەن باشلا، تىرىشچانلىق كۆرسەت، ماڭا ئۆزۈڭنىڭ جىددىي ئىكەنلىكىڭنى كۆرسەت، مەن ئۈچۈن قۇربانلىق بېرىشنى خالايدىغانلىقىڭنى كۆرسەت. «
ئۇنداقتا ئاخىرىدا نېمە بولىدۇ؟ ئەرەب تىلىنى بىلىدىغانلار ئۈچۈن ئېيتقاندا، (لَنَهْدِيَنَّهُمْ) دىكى «نۇن» ھەرپى تەكىتلەش نۇنىدۇر، بۇ يەردە ھېچقانداق گۇمان يوق، بۇ بىر كاپالەتتۇر. ئەگەر سىز ئازراقلا تىرىشچانلىق كۆرسەتسىڭىز، ئاللاھ ئېيتىدۇكى: «مەن دەرۋازىلارنى ئېچىپ بېرىمەن.» پەقەت بىرلا ئەمەس، پەقەت بىرلا يول ئەمەس! سىز ئاللاھ رازىلىقى ئۈچۈن بىر ئىش قىلىسىز، سىزگە نۇرغۇن دەرۋازىلار ئېچىلىدۇ. ئاللاھ ئەنە شۇنى دەۋاتىدۇ، «سەن ماڭا جىددىي ئىكەنلىكىڭنى كۆرسەت، مېنى ھەقىقىي رازى قىلىشنى خالايدىغانلىقىڭنى كۆرسەت، شەكسىزكى مەن بۇرۇلۇپ ساڭا يوللارنى ئېچىپ بېرىمەن.» شۇندىلا ياخشى پۇرسەتلەر ۋە ئاسانلىقلار كېلىدۇ، چۈنكى سىز رەببىڭىز ئۈچۈن قۇربانلىق بەردىڭىز.
سىز ئىشنى ئۆزىڭىز باشلىغىنىڭىزدا، ئاللاھ سىزگە ئىشلارنى ئاسانلاشتۇرۇپ بېرىدۇ. سىز ئاللاھنى رازى قىلىشنى خالىغىنىڭىزدا، ئاللاھ دەرۋازىلارنى ئاچىدۇ. دىققەت قىلىشقا تىگىشلىك نوقتا شۇكى، بۇ رازىلىق ئەڭ كىچىك قۇربانلىق بىلەنمۇ ھاسىل بولىدۇ. سىز مۇكەممەللىككە يېتىشىڭىز ياكى ئەڭ ئاخىرقى نۇقتىغا بېرىشىڭىز شەرت ئەمەس. ئاللاھ «بۇ ئىشنى تاماملىغىنىڭلاردا» دېمىدى. ئاللاھ: «مۇشۇ ئىشقا قىزىققانلىقىڭلارنى كۆرسىتىپ، قەدەم باسقان ۋاقتىڭلاردا» دەۋاتىدۇ. سىزنىڭ ئاخىرقى پەللىگە يېتىپ بېرىشقا ئەمەس، مۇسابىقىنى باشلاشقا، ئۆزىڭىزنىڭ قىزىقىشىنى كۆرسىتىشكە ئېھتىياجىڭىز بار. شۇنداق قىلغىنىڭىزدا، دەرۋازىلار ئېچىلىدۇ.
ئاندىن ئاللاھ ئېيتىدۇ: « وَإِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِين.» تەرجىمىسى: « ئاللاھ ھەقىقەتەن ياخشى ئىش قىلغۇچىلار بىلەن بىللىدۇر.» ( ئىزاھات: ئىنگىلىزچە «ياخشى ئىش قىلغۇچىلار» مۇكەممەللىككە (ئېھسانغا) ئېرىشمەكچى بولغانلار» دەپ چۈشەندۈرىلىپتۇ) بۇ يەردىكى «لام» ھەرپىمۇ يەنە بىر قېتىم تەكىتلەشتۇر. ئاللاھ بىزگە دەۋاتىدۇكى، ئەگەر سىز ئىشنى ئۆزىڭىزنىڭ مۇجادىلىسى (كۆرىشى) ۋە قۇربانلىقى بىلەن باشلىسىڭىز، مېنى ھېس قىلالايتتىڭىز؛ ئەگەر تىرىشقان بولسىڭىز، ئىماننىڭ لەززىتىنى تېتىيالايتتىڭىز؛ ئەگەر كۆرەش قىلغان بولسىڭىز، دەرۋازىلار ئېچىلاتتى ۋە ئەتراپىڭىزدا مېنىڭ بارلىقىمنى سېزەلەيتتىڭىز.
بۇ ئايەت قاچان ۋە قەيەردە نازىل بولغان؟ ئەنكەبۇت سۈرىسىدە. ئەنكەبۇت سۈرىسىنى ئوقۇپ بېقىڭ، بۇ سۈرە پەقەت 69 ئايەتتىنلا تەركىب تاپقان. سۈرىنىڭ بېشى مۇنداق باشلىنىدۇ: «ئەلىف، لام، مىم. ئىنسانلار «ئىمان كەلتۈردۇق» دېيىش بىلەنلا سىنالماي تاشلاپ قويۇلىمىز دەپ ئويلامدۇ؟ دەرھەقىقەتەن بىز ئۇلاردىن بۇرۇنقىلارنىمۇ سىنىدۇق… » ئاندىن، پۈتۈن سۈرە تولۇق سىناقلار بىلەن تولغان. پۈتۈن بىر سۈرە بىر-بىرىگە ئەگىشىپ كەلگەن سىناقتۇر: ئىمان ئۈچۈن زىيانكەشلىككە ئۇچراش، ئاللاھ يولىدا ئۆلتۈرۈلۈش، ئاللاھ ئۈچۈن ھىجرەت قىلىش؛ ئىبراھىم ۋە لۇت ئەلەيھىسسالاملارنىڭ ئاللاھنىڭ ھىمايىسىنى ئىزدەپ قېچىشى؛ بايلىقنىڭ سىنقى، قارۇننىڭ پىتنىسى، ھوقۇق سىنىقى، ئائىلە سىنقى — تۇغقانلارغا ۋە ئاتا-ئانىغا ياخشىلىق قىلىشمۇ بۇ سۈرىدە تىلغا ئېلىنغان. ئاتا-ئانىڭىزغا غەمخورلۇق قىلىشنىڭ ئۆزىمۇ بىر جىھاد (كۆرەش). بۇلارنىڭ ھەممىسى بىر سىناقتىن كېيىن يەنە بىر سىناقتۇر.
بۇ ھاياتنىڭ سىناقلىرىدىن قانداق ئۆتىسىز؟ سۈرىنىڭ ئاخىردا بۇ سوئالنىڭ جاۋابىنى ئۆگىتىدۇ. سىز تىرىشچانلىق كۆرسىتىڭ، ئىشنى باشلاڭ، ئاللاھقا قۇربانلىق بېرىشكە، كۆرەش قىلىشقا، بىر قېتىم سىناپ بېقىشقا تەييار ئىكەنلىكىڭىزنى كۆرسىتىڭ. سىز سىناپ باققان ۋاقتىڭىزدا، ئاللاھ سىزگە دەرۋازىلارنى ئاچىدۇ، ئىشلارنى ئاسان قىلىپ بېرىدۇ، ئۆزىڭىز ئەزەلدىن ئويلاپ باقمىغان مەنبەلەردىن نېمەتلەرنى بېرىدۇ. ئەنە شۇ چاغدا، ئاللاھنىڭ سىز بىلەن بىللە ئىكەنلىكىنى ھېس قىلىسىز.
ئومۇمىي خۇلاسە: مەسئۇلىيەتنى باشقا نەرسىلەرگە دۆڭگەشنى توختىتىڭ، باشقا نەرسىلەرنى ئەيىبلەشتىن توختاڭ. ھەممە نەرسە ئەنە شۇ يەردىن باشلىنىدۇ، پۈتۈن ھەل قىلىش چارىسى ئىچىمىزدىن چىقىدۇ. بىز ئاللاھنىڭ رازىلىقى ئۈچۈن ئازراق ئۆزگىرىشكە، ئاللاھ ئۈچۈن قۇربانلىق بېرىشكە، ئاللاھ ئۈچۈن كۆرەش قىلىشقا باشلىغىنىمىزدا، ئاللاھنى رازى قىلىشقا قەدەم ئالغىنىمىزدا، ئاللاھ بىزگە نۇرغۇن دەرۋازىلارنى ئاچىدۇ ۋە بىز ئاللاھ ئاتا قىلغان خاتىرجەملىكىنى ھېس قىلىمىز ھەمدە قىيىنچىلىقلىرىمىز ئاسانلىققا ئايلىنىدۇ.
تەرجىمىدە: تىۋىش بلوگى (گىمىناي ياردىمۇ بار ئەلۋەتتە)
مەنبە: https://podcasts.apple.com/podcast/id604880888?i=1000772167978
